Zo maak je een conflict productief!

Conflicten op het werk vreten energie en zijn slecht voor de productiviteit. Mensen komen tegenover elkaar te staan in plaats van samen aan een doel of taak te werken. Ze zijn bezig met elkaar in plaats van de wensen van de klant. En niemand wordt er gelukkiger van. Op de site van Select-Mediation kun je precies nalezen wat een conflict nu eigenlijk kost.

De kosten zijn een belangrijke reden voor leidinggevenden om conflicten tussen medewerkers zo snel mogelijk op te lossen. Mediation wordt ingezet, er wordt gepraat, en als praten niet meer helpt worden ’maatregelen getroffen’, zoals overplaatsing of zelfs ontslag.

Toch zijn conflicten nodig en onvermijdelijk. Uit heel veel onderzoek is gebleken dat problemen het beste worden opgelost wanneer ze vanuit verschillende gezichtspunten worden bekeken. Belbin heeft al in de jaren tachtig van de vorige eeuw vastgesteld dat de best presterende teams bestaan uit mensen met specifieke, verschillende, soms tegengestelde houdingen en vaardigheden. Zulke verschillen leiden onvermijdelijk tot conflicten van tijd tot tijd.

Dat is niet erg! Wanneer je er samen uitkomt, zijn de doelen helderder geworden, is de aanpak beter en hebben relaties zich verdiept. Wanneer je er samen uitkomt ........ inderdaad.

Maar hoe kun je een conflict productief maken? Daarvoor is het belangrijk te begrijpen wat er met jezelf (en ook een ander) gebeurt als een conflict begint. Want ’het goede’ is vanzelfspekend. Als mensen prettig en begripvol met je omgaan reageer je zelf ook ’normaal’. Maar als er iets op je afkomt wat ’slecht’ is, is je eerste reactie er een van afweer en afkeer. Je collega snauwt je zomaar af. Je baas neemt een ongunstige beslissing. Het is een natuurlijke reactie van mensen dat dit een negatieve emotie oproept. In je achterhoofd ontstaat een tegenreactie, bijvoorbeeld schelden, of slaan. Bij de ene mens is dat wat primairder dan bij de andere. Hierdoor kan een kettingreactie ontstaan: je snauwt terug, je zet je hakken in het zand, je hebt je oordeel klaar, enzovoort.

Wat de vicieuze cirkel doorbreekt, is eerst de gemoederen tot bedaren brengen. Om te beginnen je eigen gemoed. Doe datgene wat nodig is om jezelf het ’ik ben o.k.’ gevoel te bezorgen. Trek je even terug, loop een blokje om, slaap er een nachtje over, mediteer, praat er eventueel met iemand anders over. In coaching ben ik regelmatig bezig met mensen om negatieve emoties tot bedaren te helpen brengen voor we verder kunnen. Het is belangrijk dat je daar methodieken voor ontwikkelt in je leven. Mijn eigen twee favoriete methoden zijn me even terugtrekken en iets alleen gaan doen (kan niet altijd), en bidden: God vragen me te laten zien hoe ik het anders kan doen. Dat kan wel altijd en combineert ook goed met de eerste methode.

Vanuit die meer rustige houding kijk je opnieuw naar de situatie. Je kunt nu weer oog krijgen voor het goede dat er ook, nog steeds, is. En juist dat vormt een aanknopingspunt om iets met het slechte te gaan doen. Dit is veel vruchtbaarder dan een tegenreactie.

Zo had ik eens een medewerkster in de coaching die steeds erg van slag was doordat ze het idee dat had een collega haar niet mocht en haar steeds probeerde dwars te zitten. Er waren ook best feiten die haar vermoeden onderbouwden, maar het was voor haar niet vruchtbaar om te denken: ’zie je wel, nu doet ze het weer’. Nadat ze haar boosheid had geuit in de coaching konden we op zoek naar het complete beeld van de situatie. Mijn cliente begon nu te zien dat zij onbedoeld bedreigend was zijn voor haar collega. Zonder dat met zoveel woorden te benoemen liet ze in diverse situaties zien dat haar collega niets van haar te vrezen had (wat hier gelukkig zo was) waarna de relatie begon te normaliseren.

Een ander prachtig voorbeeld hoorde ik van iemand die een bemiddelende rol had in een dreigend conflict tussen twee partijen. Er was een bijeenkomst belegd om de zaak te bespreken. Aan de start van de bijeenkomst vroeg zij aan beide partijen om te benoemen welke kwaliteiten en competenties zij zagen bij de ander die van nut konden zijn om de situatie te verbeteren. Tot ieders verrassing waren dat er heel wat. De focus raakte hierdoor gericht op de mogelijkheden, en hoewel de belangen daarmee nog niet vanzelf in een lijn lagen, verliep het gesprek nu constructief en oplossingsgericht.

Ik heb altijd bewondering gehad voor Gods vermogen, in de Bijbel en erbuiten, om ogenschijnlijk ’slechte’ situaties ten goede te keren. Wij zijn geschapen naar Gods beeld. Ook wij hebben dat vermogen!


Carine Coehoorn

Copyright Carine Coehoorn. Je mag dit artikel of delen ervan overnemen onder voorwaarde dat je mijn naam en website www.coehoorncompany.nl erbij vermeldt. Ik stel het erg op prijs als je me dat even laat weten! (info@coehoorncompany.nl)